column

Provoceren op commando in Mumbai

Vanavond was in India voor Beginners onder andere te zien hoe Delphine Boël in Mumbai op zoek ging hoe jonge Indiase kunstenaars omgaan met censuur. In een bijzonder pijnlijke passage gaf ze een korte workshop rond het thema “taboe” aan een tiental studenten van de J.J. Art School. Het bonte allegaartje kreeg een schildersezel toegewezen, of een tafeltje met een zak klei, en werd vervolgens door Belgiës artistiek uithangspatbord uitgenodigd “zich volledig uit te leven”.

Delphine was naar eigen zeggen ontgoocheld. Wat ze zag getuigde niet van “vrijheid”, de studenten “zaten vast in hun traditie”, het was niet “hedendaags” genoeg. Een jongen probeerde halfslachtig een mohammedprofeet te schilderen met lekkende tulband, een ander meisje werkte iets wat vaag leek op een vervormde vagina. Wat ze na enkele uren uit de losse pols tevoorschijn hadden getoverd, kon inderdaad bezwaarlijk als “kunst” worden beschouwd, maar wie, behalve Kamagurka, zou daar wel in slagen? Een vitale beeldhouwer gaf te kennen eenvoudigweg geen boodschap te hebben in het neerhalen van de heilige huisjes van het hindoeïsme, waarop Delphine repliceerde dat zij ooit Manneke Pis een pornolul had gegeven. Ze vroeg hem of dat mogelijk zou zijn in India. Hij antwoordde resoluut van nee, maar bloosde. (Delphine, misschien eerst even de illustraties van de Kama Sutra ter hand nemen?) 

Wellicht hebben Indische jonge artiesten anno 2011 gewoon geen nood aan ons soort provocatie, of lijkt het hen heel banaal en gratuit? Is dat toegestaan, voor een volk dat reeds literatuur kende toen wij in Europa nog bessen verzamelden en in grotten sliepen? Kan het dat hun collectief geheugen, en de traditie die ze meedragen, net iets verder terugreikt dat de onze? De idee dat kunst moet flirten met censuur, en kunstenaars bovendien willen “aanleren” of proberen zover te krijgen postmodern uit de hoek te komen, zou je zelfs kolonialistisch kunnen noemen. Het feit dat de jonge Indiërs met verve niet slaagden in wat Boël voor ogen had, zelfs niet op commando, toont dat er nog hoop is, dat het niet voor alle kunstenaars evident is om een compromis te sluiten met antipolitieke, of antireligieuze, kapitalistische muzes. Dat stemt me blij, en ontroert me.

Advertenties
Standaard

2 gedachtes over “Provoceren op commando in Mumbai

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s